Pappa heeft recht op verlof als er een baby wordt geboren, zodat hij tijd kan doorbrengen met zijn pasgeboren kind en partner. Dit heet geboorteverlof, ook wel partnerverlof of vaderschapsverlof genoemd. Veel mensen weten niet precies hoeveel dagen vrij pappa mag nemen, wat betaald is en of er nog andere soorten verlof zijn. In deze blog lees je alles wat je moet weten over verlof voor vaders in Nederland.
Geboorteverlof direct na de geboorte
Als er een baby wordt geboren, krijgt pappa recht op één hele werkweek betaald geboorteverlof. Dit geldt voor iedereen die partner is van de moeder of wettelijke ouder van het kind. Of je nu fulltime of parttime werkt, je krijgt altijd het aantal dagen dat je normaal in een week zou werken. Werk je bijvoorbeeld vier dagen per week? Dan krijg je vier dagen geboorteverlof. Dit verlof kun je meteen opnemen nadat de baby is geboren, maar mag ook enkele dagen later gestart worden. Het geboorteverlof moet uiterlijk binnen vier weken na de geboorte zijn opgenomen. Vaak kiezen veel vaderfiguren ervoor om deze vrije dagen meteen achter elkaar op te nemen, zodat ze in de bijzondere eerste dagen bij hun gezin kunnen zijn.
Aanvullend geboorteverlof voor extra vrije tijd
Na het standaard geboorteverlof is er de mogelijkheid voor aanvullend geboorteverlof. Pappa kan maximaal vijf weken extra verlof nemen in het eerste half jaar na de geboorte. Tijdens dit aanvullend geboorteverlof krijg je geen volledig loon, maar een uitkering van het UWV. Die uitkering is zeventig procent van je dagloon. Dit betekent dat je inkomen tijdelijk lager is, maar je wel meer tijd krijgt om thuis te zijn. Niet alle werkgevers betalen het verschil bij, dus het is verstandig om van tevoren te vragen hoe het bij jouw werk geregeld is. Je hoeft deze vijf weken niet allemaal achter elkaar op te nemen, maar dat mag wel.
Ouderschapsverlof na de eerste periode
Naast geboorteverlof mogen alle ouders gebruik maken van ouderschapsverlof. Dit is een vorm van verlof waarbij je minder gaat werken als je kind jonger is dan acht jaar. In totaal heeft pappa per kind recht op 26 keer het aantal uren dat hij per week werkt. Dus als je 32 uur per week werkt, krijg je 26 x 32 uren ouderschapsverlof. Sinds 2022 krijgen ouders voor negen weken ouderschapsverlof een uitkering van het UWV. Daarna mag je meer ouderschapsverlof opnemen, maar dat is dan meestal onbetaald. Sommige werkgevers bieden extra regelingen, dus het is slim om dit te checken op je werk. Met ouderschapsverlof kun je een tijd lang wat minder werken, bijvoorbeeld om meer tijd met je kind door te brengen tijdens het opgroeien.
Rechten en regels voor verschillende gezinnen
Het recht op geboorteverlof geldt niet alleen voor vaders die biologisch ouder zijn van het kind, maar ook voor partners die wettelijk ouder zijn, pleegouders of duomoeders. Pappa hoeft dus niet altijd de biologische vader te zijn om verlof te krijgen. Het is wel belangrijk dat je op het moment van de geboorte getrouwd bent met de moeder, een geregistreerd partnerschap hebt, samenwoont of het kind erkend hebt. Ook als je als pleegouder voor een kind zorgt en het kind bij je in huis komt, kun je soms verlof opnemen. Vraag bij twijfel altijd even na bij je werkgever of bij het UWV, zodat je precies weet waar je recht op hebt.
Tijd nemen voor een goede start
Meteen na de geboorte gebeurt er veel voor pappa. Door geboorteverlof en aanvullend verlof te nemen, kun je samen met je gezin wennen aan het nieuwe leven. Veel vaders kiezen ervoor om zo veel mogelijk dagen vrij te nemen vlak na de geboorte, omdat deze eerste tijd vaak hectisch en bijzonder is. Maar je mag het verlof ook later opnemen, bijvoorbeeld als de moeder weer aan het werk gaat, als het rustiger is thuis of als het praktisch beter uitkomt. Iedere situatie is anders, maar het belangrijkste is: elke pappa heeft recht op verlof. Op die manier kun je altijd meegroeien met je gezin, of je nu veel of weinig werkt.
Meest gestelde vragen over verlof voor pappa
- Mag pappa meer dan één week geboorteverlof opnemen meteen na de geboorte?
Pappa mag na de eerste betaalde week nog tot vijf weken aanvullend geboorteverlof opnemen in het eerste halfjaar na de geboorte. Deze weken zijn niet verplicht om direct na elkaar op te nemen; je mag zelf kiezen wanneer binnen de eerste zes maanden.
- Krijgt pappa salaris tijdens het aanvullend geboorteverlof?
Tijdens het aanvullend geboorteverlof krijgt pappa een uitkering van 70 procent van het dagloon via het UWV. Het kan zijn dat je werkgever het verschil aanvult, maar dat hoeft niet.
- Wat als pappa zijn geboorteverlof niet opneemt binnen vier weken?
Geboorteverlof moet binnen vier weken na de geboorte opgenomen worden. Als dit niet gebeurt, vervalt het recht op deze vrije dagen helaas.
- Kunnen beide ouders ouderschapsverlof opnemen?
Beide ouders mogen ouderschapsverlof opnemen, elk voor het eigen aantal uren per week. Zo kun je bijvoorbeeld allebei een dag per week minder gaan werken.
- Wat zijn de regels voor verlof bij adoptie of pleegzorg?
Voor adoptie of plaatsing van een pleegkind is er adoptieverlof of pleegzorgverlof. Dit verlof duurt maximaal zes weken en geldt voor beide ouders. Het wordt betaald via het UWV.